استفاده از اترنت برای بهرهوری معادن از شبکههای اتوماسیون صنعتی
از بین تمام محیطهای با شرایط سخت صنعتی که سوئیچهای صنعتی در آنها نصب میشوند – از توندرای (Tundra: دشت های بی درخت پوشیده از گلسنگ نواحی قطبی) قطب شمال با دمای زیر صفر گرفته تا بیابانهای داغ و خشک بیآب – محیطهای معادن ممکن است برای دستگاههای الکترونیکی چندان مطلوب و مساعد نباشند. بنابراین، بخش معدن در بهرهگیری از ارتباطات صنعتی و سیستمهای کنترل صنعتی که از زیرساخت اترنت استفاده میکنند، از ارتباطات صنعتی عقب مانده است. شرکتهای معدن میدانند که ارتباطات صنعتی بیشترین پتانسیل را در بهبود کارایی عملیاتی و تولیدی خود دارد، اما قدرت اترنتهای صنعتی، همچنین سازگاری آنها با تجهیزات قدیمی غیر استاندارد، شرایط حیاتی و تهدیدهای همیشگی نسبت به حملات سایبری از دغدغههای آنها میباشد.
در این مقاله به بررسی این که چگونه سوئیچهای اترنت صنعتی مناسب برای فعالیتهای ماینینگ یا معادن این مشکلات را حل میکنند میپردازیم.
با وجود شرایط سخت صنعتی در معادن، شبکههای اترنت صنعتی و قابل تطبیق بخش جداییناپذیری از اکثر عملیات معدنی مدرن محسوب میشوند، از جمله در بخش پایانی دشوار فعالیتهای معدنی یا بخشهایی که اتصالات و دستگاهها در معرض آسیب بیشتری قرار دارند. در ادامه، اینکه چگونه استفاده از شبکه صنعتی در تجهیزات معدن باعث پیشرفت رهبران صنعت شده است بیان میشود.
فهرست مطالب
ارتباطات صنعتی در معدنهای زیرزمینی
قابلیت اعتماد سیستمهای ارتباطات صنعتی در عملیات معدنهای زیرزمینی که در شرایط سخت صنعتی قرار دارند بسیار مهم است. بدون وجود سیستمهای کنترل صنعتی، اپراتورهای معدن توانایی خود را در موارد زیر به خصوص در شرایط حیاتی از دست میدهند:
- نظارت بر حرکت افراد
- ردیابی تجهیزات و ماشین آلات متحرک
- هماهنگی فعالیت تیمها در سطح و زیر زمین (داخل معدن)
- محافظت در برابر حوادث معدنی از جمله برخورد خودروها، آتشسوزی، ریزش سقف یا گازهای خطرناک
- برای اندازهگیری و پیشبینی دقیق استخراج معدنی و تولید، به علاوهی فعالیتهای مدیریتی دیگر
مقاله پیشنهادی: 10 دلیل برای خرید سوئیچ اترنت صنعتی
سیستم لیکی فیدر
در گذشته، معادن برای ارتباط فرد به فرد از سیستمهای «لیکی فیدر» بهره میبردند. سیستمهای لیکی فیدر به وسیله عبور کابل کواکسیال از طول شفتهای یک معدن زیرزمینی عمل میکنند، که موجهای رادیویی را همانند یک آنتن در امتداد طول کابل ارسال و دریافت میکنند. یکی از بارزترین معایب این روش این است که در فواصل طولانی سیگنال به شدت ضعیف میشود، در نتیجه به تقویتکنندههای مسیر انتقال نیاز دارد. همچنین، سیستمهای لیکی فیدر در فرکانسهای پایینتر کار میکنند، پس امکان انتقال دادهای بزرگ نیز وجود ندارد. از آنجایی که معادن همیشه در حال تغییر و تحول و گسترش هستند، سیستمهای ارتباطی با موقعیت ثابت مثل یک لیکی فیدر اغلب در عمل کاربردی ندارند.
Leaky Feeder چیست؟
سیستم «لیکی فیدر» یک فناوری ارتباطی است که برای ارتباطات داخلی در محیطهای زیرزمینی مورد استفاده قرار میگیرد. این سیستم از یک کابل کواکسیال استفاده میکند که از طول شفتها و گالریهای معدن عبور میکند. کابل کواکسیال به طور معمول در دیوارههای شفتها یا گالریها نصب میشود و به عنوان یک آنتن عمل میکند. ویژگی اصلی این سیستم این است که به طور مداوم موجهای رادیویی را منتشر میکند و این امکان را فراهم میکند که افراد در داخل با یکدیگر و با مرکز کنترل ارتباط برقرار کنند. این سیستم به دلیل نصب درون شفتها و گالریهای معدن و توانایی تحمل شرایط محیطی سخت، مناسب برای استفاده در محیطهای زیرزمینی مانند معادن است.
Shafts چیست؟
میله، محور، استوانه، بدنه – یک دهانه عمودی یا غیر عمودی از میان لایه های معدن که برای تهویه یا زهکشی یا برای بالا بردن پرسنل و مواد به مناطق قابل استخراج معدن استفاده می شود.
استفاده از شبکههای اترنت صنعتی در محیطهای زیرزمینی
در شبکههای اترنت امروزی، امکان انتقال دو طرفهی صدا، ویدیو و داده در سرتاسر عملیات ماینینگ، روی زمین و زیر زمین وجود دارد. استفاده از سیستمهای کنترل صنعتی باعث شده تصمیم گیرندگان در جریان روند استخراج معدن یا اصطلاحاً ماینینگ قرار گرفته و دسترسی از راه دور به عملیات داشته باشند. شبکهی اترنت یک پروتکل شبکه استاندارد و مقرون به صرفه فراهم میکند که تحت پشتیبانی صدها تأمین کننده قرار دارد که انواع سختافزار، نرمافزار و سیستمهای تعاملپذیر (سازگار) را فراهم میکنند. ویژگی دیگر شبکههای اترنت، مقیاسپذیر بودن آنها است، در نتیجه هر جا که نیاز به تطبیق با محیطهای عملیاتی باشد به سادگی قابل نقل و انتقال و راهاندازی مجدد هستند. از ارتباطات صنعتی مبتنی بر اترنت که قابلیت توسعه پذیری دارند میتوان برای پشتیبانی از سیستمهای اطلاعاتی قدیمی استفاده کرد. شبکه اترنت از انعطافپذیری بالایی برخوردار است و میتوان آن را از طریق شبکههای بیسیم صنعتی مثل یک شبکه بیسیم مش با استفاده از نقاط دسترسی (APs) با موقعیت استراتژیک، در سرتاسر معدن اجرا کرد. در جاهایی که برُد سیگنال بیسیم به دلیل شیب یا اصطلاحاً رمپها و فرو رفتگیهای دایرهای، محدود میشود، سیگنالهای اترنت از طریق کابلهای فیبر نوری یا کابلهای مسی سنتی قابل انتقال خواهند بود.
سوئیچهای شبکه صنعتی اترنت دقیقاً در مرکز شبکههای ارتباطات صنعتی معدنهای زیرزمینی قرار دارند. این سوئیچهای مجهز به چندین پورت RJ45 و فیبر، به صورت یکپارچه شبکهها، زیرشبکهها و دستگاههای اینترنت اشیا (IoT) معدن را متصل میکنند. به کمک سوئیچهای اترنت این امکان فراهم میشود که سیستمهای اسکادا (Supervisory Control And Data Acquisition) بتوانند نوار نقالهها (conveyor belt)، ایستگاههای پمپاژ، سیستمهای نظارت بر محیط، PLC ها و انواع ماشینآلات متصل دیگر در معدن را ردیابی کنند. اپراتور معدن در مواجهه با مجموعهای دستگاه قدیمی با پروتکل سریال RS-485، میتواند به سادگی از یک مبدل سریال به اترنت بین دستگاه و سوئیچ اترنت استفاده و آن را به شبکه صنعتی اضافه کند. این کار منجر به صرفهجویی در هزینههای مربوط به جایگزینی دستگاههای قدیمی میشود.

پشتیبانی از انواع توپولوژیهای شبکه
از دیگر مزایای سوئیچهای اترنت، پشتیبانی آنها از انواع توپولوژیهای شبکه از جمله:
- حلقهای
- ستارهای
- درختی
- نقطه به نقطه (Point-to-Point)
و غیره است. این ویژگی منجر به ایجاد زیرساختهای شبکهای قویتر و انعطافپذیرتر میشود که به موجب آن کارایی انتقال دادهها در سرتاسر زنجیرهی ارزش معدن، از معدن تا بندر، بهبود پیدا خواهد کرد.

مهمترین دلایل برای استفاده از شبکه اترنت در معدنها:
- اتصال بیلهای مکانیکی، نوار نقالهها، سنگشکنها و سایر تجهیزات و ماشینآلات ضروری معدنکاری، امکان انتقال فوری و بلادرنگ دادههای تولید به اتاق کنترل را میدهد. داشتن اطلاعات دقیقتر فرایند تصمیمگیری را بهینه میکند.
- ایمنی کارگران به واسطهی شبکههای حسگر بیسیم که سطوح متان، مونوکسید کربن و دیگر گازهای خطرناک را نظارت میکنند بهبود پیدا میکند. علاوه بر کیفیت هوا، حسگرها دما و رطوبت را نیز تحت نظر دارند و حضور دود را تشخیص میدهند. این فناوریها در بسیاری از کشورهای در حال توسعه مورد استقبال قرار گرفته است.
- پیگیری و ردیابی موقعیت در معدن از طریق نصب برچسبهای RFID بر روی کلاههای ایمنی و وسایل نقلیه معدنچیها امکانپذیر میشود. در صورت وقوع حادثه یا خطر عملیات انفجار، خیلی سریع مکان معدنچیها تعیین میشود و برایشان هشدار خطر ارسال میشود. شرکتهای معدنی از این قابلیت که وسایل نقلیه را میتوان با استفاده از RFID ردیابی کرد و در سیستمهای جلوگیری از برخورد به کار برد، بسیار بهرهمند شدهاند.
- اتوماسیون و خودکارسازی تجهیزات در مناطق خطرناک معدن، نیاز به حضور افراد در معرض خطر در شرایط حیاتی را از بین میبرد. همچنین اجرای فرایند استخراج معدن با استفاده از کامیونها و قطارهای بدون راننده که دارای قابلیت کنترل از راه دور هستند، خطرات ناشی از خطای راننده را کاهش داده و منجر به بهبود تولید میشود.
- دوربینهای IP، امکان نظارت بر روند پیشرفت حفاری در اعماق معدن را فراهم میکنند. از دوربینها و حسگرها برای نظارت بر ماشینآلات کنترل از راه دور نیز استفاده میشود. که هشدار نیاز به تعمیر و نگهداری را به تکنسینهای شرکتهای معدنی ارسال میکند و از بروز خرابیهایی که منجر به توقف پرهزینهی تولید میشوند جلوگیری میکند.
- تجزیهوتحلیل دادهها اطلاعات مهمی را در مورد استفاده از منابع طبیعی و ردیابی دقیق دفع ضایعات و زبالههای سمی میدهد که در نتیجه اثرات زیست محیطی معدن و احتمال بسته شدن آن کاهش مییابد. در حال حاضر در فعالیتهای معدنی برای کاهش میزان مصرف انرژی از سیستمهای مدیریت انرژی استفاده میشود. برای مثال، یکپارچهسازی فناوری تهویه، که برحسب تقاضا تنها در زمانی که معدنچیها در منطقه حضور دارند، فنها را راهاندازی کرده و مانع از روشن بودن مداوم آنها در تمام ساعات شبانهروز هر روز هفته (7/24) میشود.
- سرعت و کیفیت تصمیمگیری زمانی بهبود پیدا میکند که معدنچیها، ناظران و کارشناسان هم در محل و هم با دسترسی از راه دور، از طریق ارتباطات صنعتی بتوانند با هم در ارتباط باشند.
- در صنعت معدن نیز مثل هر صنعت دیگری میتوان از قابلیتهای هوش مصنوعی بهره برد. هوش مصنوعی برای شناسایی فرصت بهبود فرآیندها و صرفهجویی در هزینه، برنامهریزی نگهداری تجهیزات و بهینهسازی مدیریت ناوگان و تخصیص شیفتهای کاری، بهترین و ایدهآلترین فناوری در ارتباطات صنعتی است. به طور مثال برای واکنش به نوسانات قیمت کالاها و تغییرات در تقاضای بازار به اپراتورهای معدن امکان انعطاف بیشتری را میدهد.

سوئیچ های اترنت ANTAIRA برای استخراج
سوئیچهای صنعتی مدیریتی و سوئیچهای صنعتی غیرمدیریتی اترنت Antaira، که به طور خاص برای ارتباطات صنعتی طراحی شدهاند از مهندسی خیلی قوی برخوردار هستند که باعث میشود در معادن به خوبی عمل کنند. به عنوان مثال، سوئیچ صنعتی مدیریتی Antaira LMP-1802G-M12-10G-SFP-67-24-T با استاندارد IP67 و مقاوم در برابر آب، در مجموع دارای 18 پورت است که برای دستگاههای اینترنت اشیاء از جمله رباتها، دوربینها، نقاط دسترسی بیسیم، حسگرها و محرک یا راه اندازها اتصالاتی کافی را فراهم میکند. این سوئیچ دارای دو پورت بازیابی نوری (UpLink) 10G SFP است، در حالی که از شانزده پورت دیگر با رابط M12 از استاندارد IEEE 802.3at/af PoE+ نیز پشتیبانی میکند. به این معنا که میتوانید به هر پورت از طریق منبع تغذیه (Powered Device) 30 وات برق وارد کنید. این سوئیچ دارای رنج گسترده دمایی از 40- درجه سانتیگراد تا 75 درجه سانتیگراد (40- درجه فارنهایت تا 167 درجه فارنهایت) نیز است.
تهدیداتی که در شرایط حیاتی صنعت معدن هست محدود به محیط نمیشود. حملات سایبری خطراتی مهم هستند. سوئیچهای اترنت Antaira، امنیت دادههای محرمانه شما را از طریق ترکیب رمزگذاری پیشرفته، احراز هویت، نظارت بر پورت، تایید نقطهپایان و ابزارهای پیشرفتهی دیگر تضمین میکنند.
مقاله پیشنهادی: نقش امنیت سایبری در سامانههای کنترل صنعتی
نتیجهگیری
امروزه رشد سریع فناوری دیجیتال تقریباً هر جنبهای از صنعت معدن را تحت تأثیر قرار داده است و در نتیجهی افزایش بهرهوری، افزایش رشد مالی و اقتصادی را به همراه داشته است. با پذیرش تغییرات فناوری، صنعت مدرن معدن به سمت یک پروتکل یکپارچه، یعنی اترنت، حرکت کرده است، به این صورت که به جای شبکههای قدیمی که مبتنی بر راهحلهای مخصوص فروشندههای مختلف بودند، از این پروتکل استفاده میکند.
اترنت این امکان را فراهم میکند که چندین سرویس بتوانند از یک مسیر ارتباطی اصلی استفاده کنند، که این امر منجر به بهبود مدیریت و کاهش هزینههای استقرار میشود.
شرکت سیوان به عنوان نماینده رسمی برند Antaira در ایران، با ارائه تجهیزات اتوماسیون صنعتی منحصربهفرد هر یک از صنایع، بهترین انتخاب برای تأمین تجهیزات اترنت برای شرکتهای معدن است، چرا که از دانش و تجربه خود برای کمک به صنایع در برنامهریزی، راهاندازی و نگهداری سیستمهای ارتباطی استفاده میکند.
